Yumuşak ışık, fazla ışık, saç ışığı, arkaplan. Herşey kontrolünüz altındadır. Eğer studyo araçlarını nasıl kullanacağınız iyi bilen çok yaratıcı bir insansanız harika sonuçlar elde edersiniz. Ama yaratıcı değilseniz, çok mat ve sıkıcı sonuçlar da elde edebilirsiniz. Eğer ışıklandırmayı yanlış yapmışsanız, pozlamayı ışıklandırma durumuna göre ayarlamamışsanız kendinizden başka kimseyi suçlayamazsınız.
Kiralamak mı yoksa satın almak mı?
Genellikle büyük şehirlerde içerisinde herşeyi bulabileceğiniz çok iyi studyolar vardır ve bunlar istediğiniz zaman size studyolarını kiralayabilirler. Ancak insanın kendi studyosuna sahip olmaktan daha iyisi yoktur. Özellikle evde küçük bir studyo sahibi olmanın daha iyi avantajı vardır, her an çok güzel fotografik bir olayla karşılaşabilir ve uygun ışık ortamında fotoğraflamak isteyebilirsiniz.
Tavandan mı yoksa zeminden ışıklandırma mı?Studyonuzun tavandan mı yoksa zeminden mi gelen bir ışıklandırma sistemine sahip olacağına karar vermelisiniz.
Zemine dayalı ışıklandırma sisteminde birtür ışıktutucularla arka planndestekleyicileri ile vs çalışırsınız. Ve bunlar aynı zamanda hafif ve taşınması da kolay araçlardır.
Tavan ışıklandırma sisteminde ise, tavana dönen arkaplan ışıklandırma sistemleri ve bir türde ray sistemi inşa edersiniz ve bu sayede içinde bulunan alan içerisinde ışığı istediğiniz yönde konumlandırabilirsiniz. Tavandan ışıklandırma sistemleri zeminden yapılan ışıklandırma sistemlerinden yaklaşık 1000 dolar daah fazla maliyetlidir. Ancak tavan ışıklandırma sisteminde çalışma ortamı daha iyidir. Ayrıca bu ışıklandırma sisteminde yine zemin ışıklandırma sisteminde kullandığınız bazı ışıklandırma araçları nıda yine kullanmanız gerekebilir.
Raylı sistemin en iyi yanı pantografik ışık desteğidir. Bunlar tavandan aşaiğı çekilirler ve o kadar iiy bir şekilde dengelendirilebilirler ki siz nerede istiyorsanız orada dururlar. Yani siz ışığı tutarsınız, onu istediğiniz yöne hareket ettirirsiniz aşağı ve yukarı farketmez ve neresi uygunsa orada bırakırsınız. Tam bir sihirli mekanik dizayn şekli.
Işıklar
Öncelikle hangi formatta makina kullanacağınıza karar verin. 35mm, 4x5 veya digital 35mm gibi. Büyük makinalar yeterli alan derinliği elde edebilmeniz için küçük diyafram ayarı isterler ve buda fazla ışık gereksinimi doğurur. Fotoğrafını çekeceğiniz konunun ne kadar büüyk şekilde görüntüleneceğine de karar verin. Örneğin baş-omuz bölgelerinden ibaret portre fotoğrafı çekiyorsanız, bu çekim bir otomobilin resmini çekmekten daha az ışık gerektirir. Eğer insan 35mm’lik bir makina ile insan fotoğrafları çekiyorsanız 500 wattlık bir flaş sistemi ile ışıklandırma yeterli olabilir. Ama profesyonel fotoğrafçılar daha büyük bir ciism çekme ihtimalini de göz önünde bulundurarak genellikle 2000 wattlık bir ışıklandırma sistemi ile çalışırlar.
Güneş ışığıEğer studyonuzda herhangi bir pencere var ise buradan içeri giren güneş ışığını kullanabilirsiniz. Güneş ışığının renk sıcaklık derecesi güneş doğarken 2000 K, güneş batarken 4300K ve yaz aylarında öğle vaktinde de 5800 K arasında değişir. (Pencerenizden içeri yansıyan güneş ışığı ile açık havada çalışırken elde edilen güneş ışığının da farklı olduğuna dikkat ediniz.) Günışığı ise (daylight) güneşışığı ile (5500 K civarı) gökyüzü ışığının (yaklaşık 9500K) kombinasyonundan oluşmaktadır ve yaz ortasında ortalama 6500 K civarında dır. Bulutlar ve gölgeler renk sıcaklığını maviye doğru (9000K’ya doğru) iterler. Ancak normal kapalı bir havada renk sıcaklığı yaklaşık 6000K civarındadır.
Hot Lights (Sürekli yanan ışıklar)
Ne kadar ışığa ihtiyacınız olduğuna karar verdikten sonra bu ışığı sürekli yanan bir kaynaktan mı yoksa yanıp sönen bir kaynaktan mı elde edeceğiniz e de karar vermeniz gerekecektir. Sürekli yanan ışıklar, tungsten lambaları yada Metal Halide türü sürekli yanan ışık kaynaklarıdır. Bunların en büyük avantajları;
Her zaman ne elde edeceğinizi görebilirsiniz.
Bu tür ışıklandırmayı digital kamera ile çekimde, film ve video çekiminde de kullanabilirsiniz.Ancak aşağıdaki dezavantajları nedeni ile de çoğu fotoğrafçı sürekli yanan bir ışıklandırma sistemini tercih etmezler.
Çevreye yayılan ısı. Bazen binlerce wattlık sistemlerden kaynaklanan ısı fotoğrafçının ve modelin terlemesine yol açar, hata fotoğraf çekim aksesuarları eriyebilir bile. Tungtsen renk dengesi. Kodak tungsten ışıklı ortamlarda kullanılmak üzere renkli slide filmleri üretmektedir ancak bu tür bir film kullanmıyorsanız o zaman da filtre kullanmanız gerekecektir. Tabi buda iyi bir filtre seçememişseniz renkli filminizde istenmeyen sonuçlar almanıza sebep olabilir.
Sınırlı aksesuar. Herhangi bir kağıdı tutuşturacak kadar güçlü olmayan bir ışık kaynağı ile çalışmak daha kolaydır. Sürekli yanan ışıklandırma sistemi ile şemsiyelerinizin, diffuserlarınızın ısıya karşı dayanıklı olduklarından emin olmalısınız aksi takdirde bunları kullanmamalısınız. Evinizi yakmadan önce elektronik flaşlarda deney yapabilirsiniz.
HMI ışıklandırma sistemleri civa orta arklı iyod ışıklı sistemlerdir ve 5600 ile 6000 K arasında bir renk sıcaklığı verirler. Herhangi bir tungsten lamasından yaklaşık 4 kat daha fazla ışık üretirler üstelik daha az enerji tüketirler ve daha az ısı üretirler. Ve günışığı oratmına renk dengelemek için zaman harcamanıza filtre kullanmanıza vs gerek duymazsınız. En küçük HMI ışıklandırma sistemi yaklaşık 200 watt civarındadır.
Cold Işıklar (Yanıp sönen ışıklandırma)Cold ışık elektonik flaş ışığdır. Ve kameranızdaki flaşta aslında bir cold ışıktır. Ancak genel olarak konuşmak gerekirse cold ışıklandırma sistemi tabiki makina flaşından çok daha güçlüdür
Bir monoışık sisteminde bir duvar bir ucunda bir kapı ve diğer ucunda flaş tüpü ve ortasında da büüyk bir kondansatör. Bu studyo dışı işler için hoştur. Oralıkta dolaşan birçok kablo vs. yoktur. Aslında birden fazla monoışık kullanmak düşündüğünüz kadar da büyük bir problem değildir çünkü; (1) iyi monoışıklar 4 yada 5 adım f kontrolu sağlarlar ve (2) çoğu monoışıklar üzerinde bir sistem vardırki bu sayede bir monoışık kaynağı çaktığından diğerleride çakarlar.
Studyo flaşı:Iyi bir marka studyo flaşı seçimi, SLR fotoğraf makinesi seçimi ile hemen hemen aynı şeydir. Eğer yanlış bir marka seçerseniz istekleriniz ve hırsınız arttıkça bütün studyo sisteminizi hurdaya ayırmak zorunda kalabilirsiniz
Yüksek Hızlı Fotoğrafçılık için not: Studyo flaş sistemleri genellikle 1/200 ile 1/1500 enstantane hızlarında çalışabilmek için dizayn edilmişlerdir. Bu herhangi bir hareketi dondurtabilmek için yeterli bir hızdır ama herhangi bir kurşunun durdurulabilmesi için yeterli değildir ve de keskin bir flaş ışığı yakalayamazsınız. Studyo flaşları kısmen uzun aydınlanma süreleri için dizayn edilmişlerdir. Dolayısı ile çok yüksek enstantane hızlarında (örneğin 1/20000-1/50000 gibi) yeterli renk sıcaklığı elde edemeyebilirsiniz.
Flaşmetre:
Eğer 35mm film veya başka bir format makine ile fotograf çekiyorsanız genellikle flaş metre kullanmaznı gerekir. Çünkü bunlar örneğin f/64 diyafram ayarında ne kadar güçlü bir ışığa vs. gerek olduğunu hesaplayıp bildirirler. Ancak günümüz digital SLR makinalarında pozlandırma seviyesi dolayısı ile ışık seviyesi de otomatik olarak belirlendiğinden ve siz ortama göre uyarıldığınızdan bu sistemi kullanmanıza pek gerek yoktur. Bende ileride bütün fotoğrafçıların tamamen digitale döneceğinden emin olduğum için bunun ayrıntılarına girmiyorum. Şimdiden Canon D60 Nikon100 gibi Digital SLR kullanan footğrafçılar tamemen klasik karanlık oda sisteminden vazgeçmeye başlamışlardır. Birak ay içerisinde 11 ve 14 megapiksel digital studyo fotoğraf makinelerinin piyasaya çıkması ile bu tür sistemlere de ihtiyaç kalmayacağını sanıyorum.
Arkaplan:Temel olarak en iyi arkaplan çok düz temiz bir kağıttır. Bu kağıtlar genellike 53-107 ve 140 inç genişliğinde olurlar. 107 inch olanı insan fotoğrafçılığı en iyi olanıdır. 107 inçin bir rulosu yaklaşık 30 dolardır (Türkiyede 40 dolar civarında olabilir.)